The Nepalese Version of the Suśrutasaṃhitā, Uttaratantra 27-38: Kumāratantra
Published in 2020 by The Suśruta Project (https://sushrutaproject.github.io) in
| Siglum | NE |
|---|
JKT
APrinted edition: Ācārya 1938: Uttaratantra, 27-37
KMS Kathmandu KL 699: Uttaratantra, 31-44
HMS Kathmandu NAK 5-333, Uttaratantra, 31-44
NEThe Nepalese Version of the Suśrutasaṃhitā, Uttaratantra 27-38:
Kumāratantra
Physical description
Revision history
| 2020-11-04 | Began this file. |
|---|---|
| 2023-07-24 | Added 6.65 |
| 2023-10-23 | Added draft chapters of all remaining adhyāyas based on K. Cleaned up the files, removing transcription codes. |
| 2024-11-27 | Split the uttaratantra files from 31-end into 31-44 and 45-66. Updated all the file and folder names accordingly. |
| 2025-08-03 | Put caesuras after each lable, for clarity when reading on screen. |
| 2026-01-20 | Restructuring of the Uttaratantra xml files. The xml files are now divided according to the internal naming of the sections, Śālākyatantra (adhyāyas 1-26), Kumāratantra (27-38), Kāyacikitsātantra (39-59), Bhūtavidyātantra (60-62), Tantrabhūṣaṇādhyāya (63-66). |
| 2026-01-26 | Moved vulgate 6.38 to the Kāyacikitsā |
[Uttaratantra 25-35 Kumāratantra (Adhyāyas 27-37 of the vulgate)]
[Adhyāya 25, (Kumāratantra 1), Adhyāya 27 in the vulgate]
Draft based on MS K. athāto navagrahavijñānīyam adhyāyaṃ vyākhyāsyāmaḥ
cf. 1938 ed. 6.27.1
em. yathovāca bhagavān dhanvantariḥ A
bālagrahāṇām vijñānaṃ sādhaṇāṃ cāpy anantaraṃ |
utpattiṃ kāraṇāṃ caiva suśrutaikamanā śṛṇu |
utpattiṃ kāraṇāṃ caiva suśrutaikamanā śṛṇu |
cf. 1938 ed. 6.27.3
dhātrīmātroś caupacārāparadvāñ
chaucabhraṣṭaṃ maṅgalācārahīnāṃ |
trastāṃ bhītāṃ tritāñs tarjitān vā
pūjā hi syur ete kumārāṃ |
chaucabhraṣṭaṃ maṅgalācārahīnāṃ |
trastāṃ bhītāṃ tritāñs tarjitān vā
pūjā hi syur ete kumārāṃ |
dhātrīmātroś caupacārāparadvāñdhātrīmātroś caupacārāparadvāñK dhātrīmātroḥ prākpradiṣṭāpacārā A dhātrīmātroś copacārāparadvāñ H chaucabhraṣṭaṃ
chaucabhraṣṭaṃKH c chaucabhraṣṭān A trastāṃ
trastāṃ
trastānKH
trastā A bhītāṃbhītāñKH n hṛṣṭāṃ A tritāñs tarjitān vāKH tarjitān tāḍitān vā A pūjā hi syur ete
pūjāhetor hi syur eteem. pūjāhetor hiṃsyur ete A pūjāhetor hi syur ete
pūjāhetor hi syur ete KH kumārāṃK kumārān AH
chaucabhraṣṭaṃKH c chaucabhraṣṭān A trastāṃ
trastāṃ
trastānKH
trastā A bhītāṃbhītāñKH n hṛṣṭāṃ A tritāñs tarjitān vāKH tarjitān tāḍitān vā A pūjā hi syur ete
pūjāhetor hi syur eteem. pūjāhetor hiṃsyur ete A pūjāhetor hi syur ete
pūjāhetor hi syur ete KH kumārāṃK kumārān AH
cf. 1938 ed. 6.27.6
aiśvaryasthāste na śakyam viśanto deaṃ draṣṭuṃ
mānuṣair viśvarūpā |
āptaṃ vākyaṃ samyagīkṣyābhidhāsye liṅgānyeṣāṃ yāni deheṣu tāni |
āptaṃ vākyaṃ samyagīkṣyābhidhāsye liṅgānyeṣāṃ yāni deheṣu tāni |
cf. 1938 ed. 6.27.7
stabdhākṣaḥ kṣatavasagandhikaḥ stanadviḍ vakrāsyo
hatacaraṇekapatranetraḥ |
udvignaḥ salulitacakṣuralparogī skandārtto bhavati ca gāḍhamuṣṭivardhā |
udvignaḥ salulitacakṣuralparogī skandārtto bhavati ca gāḍhamuṣṭivardhā |
stabdhākṣaḥKH śūnākṣaḥ A kṣatavasagandhikaḥkṣatavasagandhikaḥKH kṣatajasagandhikaḥ A stanadviḍ vakrāsyoAK stanadviḍ
¦syo H hatacaraṇekapatranetraḥKH hatacalitaikapakṣmanetraḥ A udvignaḥ
udvignaḥKH
udvigraḥ A salulitacakṣuralparogīKH sululitacakṣuralparodī A gāḍhamuṣṭivardhāK gāḍhamuṣṭivarcāḥ A gāḍhamuṣṭivandhā H
¦syo H hatacaraṇekapatranetraḥKH hatacalitaikapakṣmanetraḥ A udvignaḥ
udvignaḥKH
udvigraḥ A salulitacakṣuralparogīKH sululitacakṣuralparodī A gāḍhamuṣṭivardhāK gāḍhamuṣṭivarcāḥ A gāḍhamuṣṭivandhā H
cf. 1938 ed. 6.27.8
niḥsaṃjña bhavati punarlabhet ca sañjñaṃ
saṃrabdhaḥ karacaraṇaiś ca nṛtyatīva |
viṇmūtrasṛjati vinadya jṛmbhamāṇaṃ phenāñś ca sṛjati ca tatsakhābhipannaḥ ||
viṇmūtrasṛjati vinadya jṛmbhamāṇaṃ phenāñś ca sṛjati ca tatsakhābhipannaḥ ||
cf. 1938 ed. 6.27.9
srastāṃgo bhayacakito vihaṃgagandhā sā
srāvavraṇaparipīḍitaḥ samantāt |
sphoṭaiś ca pracitatanuḥ sadāhapākair niḥsaṃjño bhavati śiśuḥ kṣataḥ śakunyā ||
sphoṭaiś ca pracitatanuḥ sadāhapākair niḥsaṃjño bhavati śiśuḥ kṣataḥ śakunyā ||
cf. 1938 ed. 6.27.10
raktāsyo haritamalobhipāṇḍudehaḥ śyāvo vā
jvaramukhapākavedanārttaḥ |
mṛdrīte vyāthitatanuś ca karṇanāsāṃ revatyā bhṛśamatipīḍitaḥ kumāraḥ ||
mṛdrīte vyāthitatanuś ca karṇanāsāṃ revatyā bhṛśamatipīḍitaḥ kumāraḥ ||
haritamalobhipāṇḍudehaḥKH haritamalo 'tipāṇḍudehaḥ A jvaramukhapākavedanārttaḥKH jvaramukhapākavedanātaḥ A mṛdrīte
mṛdrīteKH
revatyā vi A vyāthitatanuś cavyāthitatanuś caKH yathitatanuś ca A karṇanāsāṃKH karṇanāsaṃ A revatyā
revatyāKH mṛdgāti A bhṛśamatipīḍitaḥbhṛśam atipīḍitaḥKH dhruvam abhipīḍitaḥ A
mṛdrīteKH
revatyā vi A vyāthitatanuś cavyāthitatanuś caKH yathitatanuś ca A karṇanāsāṃKH karṇanāsaṃ A revatyā
revatyāKH mṛdgāti A bhṛśamatipīḍitaḥbhṛśam atipīḍitaḥKH dhruvam abhipīḍitaḥ A
cf. 1938 ed. 6.27.11
yo dveṣṭi stanam atisārakāsahikkāc charddirvā
jvarasahitābhir ardyamānaḥ |
durvarṇāḥ satatam athāpi cāmlagandhītaṃ yād upahatamandhapūtanāyāḥ |
durvarṇāḥ satatam athāpi cāmlagandhītaṃ yād upahatamandhapūtanāyāḥ |
stanam atisārakāsahikkāc charddirvāstanam atisārakāsahikkāc
charddir vvāKH stanamatisārakāsahikkācchardībhi A jvarasahitābhir ardyamānaḥKH r jvarasahitābhir ardyamānaḥ A durvarṇāḥ
durvarṇāḥK durvarṇaḥ
durvarṇaḥ
durvvarṇṇaḥ AH satatam athāpiKH satatam adhaḥśa A cāmlagandhītaṃcāmlagandhī
taṃKH yo 'mlagandhistaṃ A yād upahatamandhapūtanāyāḥyād upahatamandhapūtanāyāḥK brūyur bhiṣaja ihāndhapūtanārtam A vvrūyād upahatam andhapūtanāyāḥ H
charddir vvāKH stanamatisārakāsahikkācchardībhi A jvarasahitābhir ardyamānaḥKH r jvarasahitābhir ardyamānaḥ A durvarṇāḥ
durvarṇāḥK durvarṇaḥ
durvarṇaḥ
durvvarṇṇaḥ AH satatam athāpiKH satatam adhaḥśa A cāmlagandhītaṃcāmlagandhī
taṃKH yo 'mlagandhistaṃ A yād upahatamandhapūtanāyāḥyād upahatamandhapūtanāyāḥK brūyur bhiṣaja ihāndhapūtanārtam A vvrūyād upahatam andhapūtanāyāḥ H
cf. 1938 ed. 6.27.13
ākrandatyati cakitas tu vepamānaḥ saṃlīnaḥ
svapiti ca yasya cāntra kūjāḥ |
srastāṅgo bhuśamatisāryate yaḥ syāttaṃ kuryād bhiṣagathaśītapūtanārtaḥ |
srastāṅgo bhuśamatisāryate yaḥ syāttaṃ kuryād bhiṣagathaśītapūtanārtaḥ |
ākrandatyatiKH udvigro bhṛ A cakitas tuKH śam ati A vepamānaḥKH vepate prarudyā A saṃlīnaḥsaṃlīnaḥ
saṃlīnaḥKH t saṃlīnaḥ s A kūjāḥK kūjaḥ A kūjā H srastāṅgo
srastāṅgoKH
visrāṅgo A bhuśamatisāryate yaḥbhṛśamatisāryate caK bhṛśam atisāryate cabhṛśamatisāryate ca AH syāttaṃK yastaṃ A yo vai H kuryād bhiṣagathaśītapūtanārtaḥK jānīyād bhiṣag iha śītapūtanārtam A taṃ
vrūyā bhiṣag atha śītapūtanārtaḥ H
saṃlīnaḥKH t saṃlīnaḥ s A kūjāḥK kūjaḥ A kūjā H srastāṅgo
srastāṅgoKH
visrāṅgo A bhuśamatisāryate yaḥbhṛśamatisāryate caK bhṛśam atisāryate cabhṛśamatisāryate ca AH syāttaṃK yastaṃ A yo vai H kuryād bhiṣagathaśītapūtanārtaḥK jānīyād bhiṣag iha śītapūtanārtam A taṃ
vrūyā bhiṣag atha śītapūtanārtaḥ H
cf. 1938 ed. 6.27.14
mlānāṅgaḥ surucirapāṇipādavakro vahvāśī
kaluṣasirāvṛtodaro yaḥ |
saṃsṛṣṭaḥ śiśurathavakrumaṇḍikāyāḥ sodvego bhavati ca vastumūtragandhaḥ ||
saṃsṛṣṭaḥ śiśurathavakrumaṇḍikāyāḥ sodvego bhavati ca vastumūtragandhaḥ ||
surucirapāṇipādavakrosurucirapāṇipādavakroKH surucir apāṇipādavaktro A vahvāśī
vahvāśīKH bahvāśī A saṃsṛṣṭaḥ
saṃsṛṣṭaḥ
saṃsṛṣṭaḥKH om. A śiśurathavakrumaṇḍikāyāḥK om. A śiśur atha vakrumaṇḍikā yā H vastumūtragandhaḥvastumūtragandhaḥvas tu mūtragandhaḥKH mūtratulyagandhiḥ sa jñeyaḥ śiśur iha vaktramaṇḍikārtaḥ A
vahvāśīKH bahvāśī A saṃsṛṣṭaḥ
saṃsṛṣṭaḥ
saṃsṛṣṭaḥKH om. A śiśurathavakrumaṇḍikāyāḥK om. A śiśur atha vakrumaṇḍikā yā H vastumūtragandhaḥvastumūtragandhaḥvas tu mūtragandhaḥKH mūtratulyagandhiḥ sa jñeyaḥ śiśur iha vaktramaṇḍikārtaḥ A
cf. 1938 ed. 6.27.15
yaḥ phenām vamati vināmyate ca madhye sodvego
vihasati cordhvamīkṣamānaḥ |
jvaryec ca pratatamatho vasāśragandhī sajñeyo bhavati hi naigameṣadaṣṭaḥ ||
jvaryec ca pratatamatho vasāśragandhī sajñeyo bhavati hi naigameṣadaṣṭaḥ ||
yaḥ phenāmyaḥ phenamK yaḥ phenaṃyaḥ phenam AH vināmyate caKH vinamyate ca A sodvego
so¦dvegoKH sodvegaṃ A vihasatiKH vilapati A cordhvamīkṣamānaḥKH cordhvamīkṣamāṇaḥ A jvaryec ca
jvaryec caKH
jvaryeta A vasāśragandhīvasāśragandhīKH vasāsagandhi A sajñeyo
sa jñeyoKH r niḥsaṃjño A naigameṣadaṣṭaḥKH naigameṣajuṣṭaḥ A
so¦dvegoKH sodvegaṃ A vihasatiKH vilapati A cordhvamīkṣamānaḥKH cordhvamīkṣamāṇaḥ A jvaryec ca
jvaryec caKH
jvaryeta A vasāśragandhīvasāśragandhīKH vasāsagandhi A sajñeyo
sa jñeyoKH r niḥsaṃjño A naigameṣadaṣṭaḥKH naigameṣajuṣṭaḥ A
cf. 1938 ed. 6.27.16
dhātrīstanadvidviṣṭava āviṣṭo muhyate muhuḥ |
taṃ bālaṃ na cirādvanti grahaḥ sampūrṇalakṣaṇaṃ ||
taṃ bālaṃ na cirādvanti grahaḥ sampūrṇalakṣaṇaṃ ||
cf. 1938 ed. 6.27.17
sarvaranauṣadhīn vījāgandhapuṣpair alaṅkṛtāṃ |
agnaye kṛttikābhyaś ca svāhā svāheti saṃtataṃ |
agnaye kṛttikābhyaś ca svāhā svāheti saṃtataṃ |
cf. 1938 ed. 6.27.20
namas skandāya devāya grahādhipataye namaḥ |
śirasā tv ābhivande haṃ pratigṛṇhīṣva me baliṃ | nīrujānirvvikāraś ca
śiśurvāś ca jayatām iti ||
cf. 1938 ed. 6.27.21
[Adhyāya 26, (Kumāratantra 2), Adhyāya 28 in the vulgate]
Draft based on MS K.
em. yathovāca bhagavān dhanvantariḥ A
siddhaṃ sarppiś ca sakṣīraṃ pānam asyopakalpayet
|
devadāruṇi rāsnā ca madhureṣv adrijeṣu ca |
devadāruṇi rāsnā ca madhureṣv adrijeṣu ca |
cf. 1938 ed. 6.28.5
sarṣapā sarpanirmokaṃ vacāṃ kākādanī ghṛtaṃ |
uṣṭrājāvigavām vāpi romāṇyuddhūpanaṃ bhavet |
uṣṭrājāvigavām vāpi romāṇyuddhūpanaṃ bhavet |
cf. 1938 ed. 6.28.6
raktāni mālyāni tathā patākaṃ raktāṃś ca gandhāṃ
vividhāṃś ca bhakṣyāṃ |
ghaṇṭā ca devāya balinnivedya sakukkuṭāḥ skandahate hitāya |
ghaṇṭā ca devāya balinnivedya sakukkuṭāḥ skandahate hitāya |
cf. 1938 ed. 6.28.8
snānas trirātran niśi catvare ca kuryāt
paraṃśāliyavair nivedya |
gāyatri pūtānibhir ayobhir agnim prajvālayed āhrtibhiś ca dhīmān |
gāyatri pūtānibhir ayobhir agnim prajvālayed āhrtibhiś ca dhīmān |
snānas trirātransnānas trirātranKH snānaṃ trirātraṃ A catvare caKH catvareṣu A kuryāt paraṃśāliyavair nivedyaK kuryāt puraṃ śāliyavairnavais tu |
adbhiś ca A kuryāt parśāliyavainivedya H gāyatri
gāyatri
gāyatriKH gāyatrya A pūtānibhir ayobhir agnimK bhimantritābhiḥ A pūtābhir ayobhir agnim H prajvālayed āhrtibhiś caprajvālayed āhrtibhiś caKH prajvālanaṃ vyāhṛtibhiś ca A dhīmānKH vahneḥ A
adbhiś ca A kuryāt parśāliyavainivedya H gāyatri
gāyatri
gāyatriKH gāyatrya A pūtānibhir ayobhir agnimK bhimantritābhiḥ A pūtābhir ayobhir agnim H prajvālayed āhrtibhiś caprajvālayed āhrtibhiś caKH prajvālanaṃ vyāhṛtibhiś ca A dhīmānKH vahneḥ A
cf. 1938 ed. 6.28.9
rakṣām anupravakṣāmi vālānām pāpanāśanī |
ahanyahani karttavyā yā bhiṣag niratandritaiḥ |
ahanyahani karttavyā yā bhiṣag niratandritaiḥ |
cf. 1938 ed. 6.28.10
raktamālyām varadharo raktacandanabhūṣitaḥ |
raktadivyavapuḥ śrīmāṃ pātutvāṃ krauñcasūdana iti ||
raktadivyavapuḥ śrīmāṃ pātutvāṃ krauñcasūdana iti ||
cf. 1938 ed. 6.28.14
[Adhyāya 27, (Kumāratantra 3), Adhyāya 29 in the vulgate]
Draft based on MS K.
em. yathovāca bhagavān dhanvantariḥ A
em. utsādanaṃ vacāhiṅguyuktaṃ skandagrahe hitam A
bhūtodano nivedyaś ca skandāpasmāraṇo vato |
catuṣpathe ca kartavyāḥ snānam asya yatātmanā
catuṣpathe ca kartavyāḥ snānam asya yatātmanā
cf. 1938 ed. 6.29.8
[Adhyāya 28, (Kumāratantra 4), Adhyāya 30 in the vulgate]
Draft based on MS K.
em. yathovāca bhagavān dhanvantariḥ A
em. madhukośīrahrīberasārivotpalapadmakaiḥ A
em. rodhrapriyaṅgumañjiṣṭhāgairikaiḥ pradihec chiśum A
em. śatāvarīmṛgair vārunāgadantīnidigdhikāḥ A
em. lakṣmaṇāṃ sahadevāṃ ca bṛhatīṃ cāpi dhārayet A
em. skandāpasmāraśamanaṃ ghṛtaṃ cāpīha pūjitam |
kuryāc ca vividhāṃ pūjāṃ śakunyāḥ kusumaiḥ śubhaiḥ A
kuryāc ca vividhāṃ pūjāṃ śakunyāḥ kusumaiḥ śubhaiḥ A
[Adhyāya 29, (Kumāratantra 5), Adhyāya 31 in the vulgate: draft edition based on MS K]
em. yathovāca bhagavān dhanvantariḥ A
aśvagandhājaśṛṅgī ca śārivātha purnarnnavā |
sahavidārī ca tathā kaṣāyaḥ pariṣecane |
sahavidārī ca tathā kaṣāyaḥ pariṣecane |
cf. 1938 ed. 6.31.3
vaṭāś ca karṇṇakakubhadhātakītindūkeṣu ca |
kākolyādau gaṇecāpi pāṇīyaṃ sarpir iṣyate |
kākolyādau gaṇecāpi pāṇīyaṃ sarpir iṣyate |
cf. 1938 ed. 6.31.5
em. kulatthāḥ śaṅkhacūrṇaṃ ca pradehaḥ sārvagandhikaḥ A
yām upāsannisatataṃ devyo vividhabhūṣaṇāḥ |
lamvākarālāvinatā tathaiva vahuputrikā |
raivatī śuṣkanāsā ca sā ca devī prasīdatām iti ||
lamvākarālāvinatā tathaiva vahuputrikā |
raivatī śuṣkanāsā ca sā ca devī prasīdatām iti ||
cf. 1938 ed. 6.31.11
[Adhyāya 30, (Kumāratantra 6), Adhyāya 32 in the vulgate: draft edition based on MS K]
em. yathovāca bhagavān dhanvantariḥ A
em. devadāruvacāhiṅgukuṣṭhaṃ girikadambarakaḥ |
elā hareṇavaś cāpi yojyā uddhūpane sadā A
elā hareṇavaś cāpi yojyā uddhūpane sadā A
kākādanīñ citraphalāṃ vimvīṃ guñjāñ ca dhārayet |
matsyodanañ ca kurvīta kṛśaram palalaṃ tathā |
śarāvasampuṭakṛtam valiṃ śūnyagṛhe haret |
matsyodanañ ca kurvīta kṛśaram palalaṃ tathā |
śarāvasampuṭakṛtam valiṃ śūnyagṛhe haret |
cf. 1938 ed. 6.32.8
em. pūjyā ca pūtanā devī balibhiḥ sopahārakaiḥ A
em. durdarśanā sudurgandhā karālā meghakālikā |
bhinnagārāśrayā devī dārakaṃ pātu pūtanā A
bhinnagārāśrayā devī dārakaṃ pātu pūtanā A
[Adhyāya 31, (Kumāratantra 7), Adhyāya 33 in the vulgate: draft edition based on MS K]
em. yathovāca bhagavān dhanvantariḥ A
tathā sarjarasaṃ cāpi tailārtham apasaṃharet ||
pippalīpippalīmūlaṃ vargam madhurakam madhuḥ |
pippalīpippalīmūlaṃ vargam madhurakam madhuḥ |
cf. 1938 ed. 6.33.4
em. sarvagandhaiḥ pradehaś ca gātreṣv akṣṇoś ca śītalaiḥ A
kukkuṭīṃ markaṭīvimvīm anantāś cāpi dhārayet ||
māṃsamāmaṃ tathā pakvaśoṇitañ ca catuḥ pathe|
māṃsamāmaṃ tathā pakvaśoṇitañ ca catuḥ pathe|
markaṭīvimvīm anantāś cāpimarkaṭīvimvīm anantāś cāpiK markaṭīṃ śimbīmanantāṃ cāpi A markkaṭīvimvīm anantā cāpi H dhārayet || māṃsamāmaṃdhārayet |
māṃsamāmaṃdhārayet ||
māṃsamāmaṃAK dhārayet ||
mānsamāsan H pakvaśoṇitañ capakvaṃ śoṇitañ caK pakvaṃ śoṇitaṃ capakvaṃ śoṇitañ ca AH catuḥK catu AH patheK ṣpathe AH
māṃsamāmaṃdhārayet ||
māṃsamāmaṃAK dhārayet ||
mānsamāsan H pakvaśoṇitañ capakvaṃ śoṇitañ caK pakvaṃ śoṇitaṃ capakvaṃ śoṇitañ ca AH catuḥK catu AH patheK ṣpathe AH
cf. 1938 ed. 6.33.7
[Adhyāya 32, (Kumāratantra 8), Adhyāya 34 in the vulgate: draft edition based on MS K]
em. yathovāca bhagavān dhanvantariḥ A
viṃvīkāpitthaṃ sūrasaṃ tathā vilvapracīvalau |
nandībhallātakañ cāpi pariṣeke vacārayet |
nandībhallātakañ cāpi pariṣeke vacārayet |
cf. 1938 ed. 6.34.3
vastamūtraṃ gavaṃ mūtramūstañ cāmaradārū ca |
kuṣṭhañ ca sarvagandhañ ca tailārtham avacārayet |
kuṣṭhañ ca sarvagandhañ ca tailārtham avacārayet |
cf. 1938 ed. 6.34.4
dhārayed api guñjāñ ca lamvāṃ kākādanīn tathā |
nadhyāṃ mudgadanaiś cāpi tarpayec chītapūtanāṃ |
nadhyāṃ mudgadanaiś cāpi tarpayec chītapūtanāṃ |
cf. 1938 ed. 6.34.7
em. devyai deyaś copahāro vāruṇī rudhiraṃ tathā A
[Adhyāya 33, (Kumāratantra 9), Adhyāya 35 in the vulgate: draft edition based on MS K]
em. yathovāca bhagavān dhanvantariḥ A
kapitthavilvau tarkārīvaṃśagandharvahastaka |
kuverākṣī ca yojyāni bālasya pariṣecane |
kuverākṣī ca yojyāni bālasya pariṣecane |
cf. 1938 ed. 6.35.3
madhūlikā payasyā ca tugākṣīdyo gaṇau na ca |
madhuraiḥ pañcamūlyāś ca kanīyasyā ghṛtam pacet |
madhuraiḥ pañcamūlyāś ca kanīyasyā ghṛtam pacet |
cf. 1938 ed. 6.35.5
varṇakaṃ cūrṇakaṃ mālyamañjanām pārataṃ tathā |
manaḥ śilāṃ copaharet goṣṭhamadhye valiṃ śuciḥ |
manaḥ śilāṃ copaharet goṣṭhamadhye valiṃ śuciḥ |
cf. 1938 ed. 6.35.7
[Adhyāya 34, (Kumāratantra 10), Adhyāya 36 in the vulgate: draft edition based on MS K]
em. yathovāca bhagavān dhanvantariḥ A
vilvāgnimanthapūtīkāḥ kāśmaryāḥ pariṣecane |
savījañ cāpi dhānyāmlam pariṣekapraśasyate |
savījañ cāpi dhānyāmlam pariṣekapraśasyate |
cf. 1938 ed. 6.36.3
em. utsādanaṃ hitaṃ cātra skandāpasmāranāśanam A
em. siddhārthakavacāhiṅgukuṣṭhaṃ caivākṣataiḥ saha |
bhallātakājamodāś ca hitamuddhūpanaṃ śiśoḥ A
bhallātakājamodāś ca hitamuddhūpanaṃ śiśoḥ A
em. markaṭolūkagṛdhrāṇāṃ purīṣāṇi navagrahe |
dhūpaḥ supte jane kāryo bālasya hitamicchatā A
dhūpaḥ supte jane kāryo bālasya hitamicchatā A
em. baliṃ nyagrodhavṛkṣeṣu tithau ṣaṣṭhyāṃ nivedayet A
[Adhyāya 35, (Kumāratantra 11), Adhyāya 37 in the vulgate: draft edition based on MS K]
em. yathovāca bhagavān dhanvantariḥ A
naigameṣas tu pārvatyāḥ sṛṣṭo meṣānano grahaḥ |
kumāradhāro devasya guhasyātmodbhavasya vai |
kumāradhāro devasya guhasyātmodbhavasya vai |
cf. 1938 ed. 6.37.6
kumāraskandasāmānyād atra kecid apaṇḍitāḥ |
gṛṇhātīty aparijñānād bruvate dehacintakāḥ |
gṛṇhātīty aparijñānād bruvate dehacintakāḥ |
cf. 1938 ed. 6.37.10
tato grahāṃ tān uvāca bhagavāṃ bhaganetrahā |
tairyagyonim mānuṣañ ca devañ ca tritayaṃ jagat |
tairyagyonim mānuṣañ ca devañ ca tritayaṃ jagat |
cf. 1938 ed. 6.37.13
yathākālaṃ pravarttanta uṣṇaṃ varṣahimādribhiḥ |
ijyābalinamaskārair japya homais tathaiva caḥ |
ijyābalinamaskārair japya homais tathaiva caḥ |
yathākālaṃKH vartamānairyathākālaṃ A pravarttantaKH śīta A uṣṇaṃKH om. A varṣahimādribhiḥKH varṣoṣṇamārutaiḥ A ijyābalinamaskārair japya
ijyāvalinamaskārair japyaK
ijyāñjalinamaskārajapa A
ijyāvalinama¦skārair jappa H homais tathaivahomais tathaivahomais tathaivaKH homavratādi A caḥK bhiḥ A ca H
ijyāvalinamaskārair japyaK
ijyāñjalinamaskārajapa A
ijyāvalinama¦skārair jappa H homais tathaivahomais tathaivahomais tathaivaKH homavratādi A caḥK bhiḥ A ca H
cf. 1938 ed. 6.37.15
samyak prayuktaiś ca naraiḥ prīṇayaṃty atu
devatāḥ |
bhāgadheyā vibhaktāś ca śeṣaṃ kiñcin na vidyate |
bhāgadheyā vibhaktāś ca śeṣaṃ kiñcin na vidyate |
cf. 1938 ed. 6.37.16
utsannabhikṣavaliṣu tathā bhinnagṛheṣu ca |
gṛheṣu yeṣu te bālāms tān hiṃsaṃ dhvamaśaṅkitāḥ |
gṛheṣu yeṣu te bālāms tān hiṃsaṃ dhvamaśaṅkitāḥ |
cf. 1938 ed. 6.37.19
skandagrahas tu prathamaḥ skandāpasmāra eva ca
||
śakunī revatī caiva pūtanā cāndha pūtanā |
śakunī revatī caiva pūtanā cāndha pūtanā |
cf. 1938 ed. 6.37.22
samāptaṃ kumārabhṛtyam iti || 0 || 0 || 0 || 0
||